Scott McTominay là cậu bé đến từ Lancaster, người đã trở thành “ông vua của Napoli”, biểu tượng được người hâm mộ Scotland yêu mến ở mọi nơi, và thậm chí còn từng có buổi diện kiến Đức Giáo Hoàng.

Anh là cầu thủ đi từ “vật hi sinh” tại Manchester United trở thành một trong những tiền vệ được nói đến nhiều nhất tại châu Âu, là nhà vô địch Serie A, MVP của Napoli và được đề cử Quả bóng vàng. Và giờ đây, có thể là ứng viên cho giải thưởng Puskas của FIFA sau khi giúp Scotland giành vé tới World Cup lần đầu tiên sau 28 năm. Tóm lại, 12 tháng vừa qua đối với Scott McTominay chẳng khác nào một câu chuyện cổ tích.

Và với Alex McLeish, cựu HLV trưởng Scotland, bàn thắng của McTominay trước Đan Mạch mới đây gợi lại rất nhiều cảm xúc.

Đó là tháng 2 năm 2018, khi McLeish thực hiện chuyến đi đến Manchester – hành trình đã làm thay đổi tương lai của McTominay và cả đội tuyển Scotland. “Nhìn lại bây giờ, tôi nghĩ tất cả người Scotland đều nên cảm ơn Jose Mourinho một chút,” McLeish chia sẻ.

Thời điểm đó Mourinho đang dẫn dắt Manchester United. McTominay đủ điều kiện khoác áo Scotland nhờ người cha Frank sinh ra ở Helensburgh. Mourinho, người đã trao cho McTominay cơ hội lên đội một mùa trước đó, cảm thấy Gareth Southgate đang chần chừ quá lâu.

“Jose trả lời phỏng vấn và nói rằng tuyển Anh đang có nguy cơ để vuột mất Scott, và rằng tôi nên lập tức liên hệ với cậu ấy!” McLeish kể lại với Telegraph Sport.

“Thế là tôi thu xếp đến sân tập của United để gặp Jose và Scott. Nhưng chỉ có một vấn đề – cơn bão ‘Beast from the East’ đang hoành hành lúc đó và suýt nữa tôi không đến được!”

McLeish khởi hành từ Edinburgh nhưng thời tiết tồi tệ khiến toàn bộ kế hoạch bị đảo lộn. “Tôi đến York lúc 3 giờ sáng, và thực sự đã nghĩ tới việc quay về vì thời tiết quá kinh khủng,” ông kể tiếp.

“Tôi đến khách sạn ở Manchester Piccadilly thì muộn đến mức họ còn ghi tôi vào danh sách khách không đến! Đã hơn 4 giờ sáng và tôi lo rằng mình sẽ không có phòng. May mắn là họ vẫn sắp xếp được!”

Với các CĐV Scotland, thật may là McLeish không bỏ cuộc. “Tôi gọi cho Jose sáng hôm ấy. Ông ấy nói: ‘Đến đây lúc 12 giờ, chúng ta ăn trưa nói chuyện về Scott rồi gọi cậu ấy vào’. Jose đúng là người rất nhiệt tình.”

“Tôi cảm nhận Scott có thiện chí, nhưng nghĩ rằng cậu ấy sẽ cần thêm nhiều thuyết phục. Nhưng khi bước vào phòng, Scott nói thẳng rằng cậu ấy muốn chơi cho Scotland. Tôi nghĩ cậu ấy trân trọng việc tôi đến gặp, và quả thật đó là một trong những chuyến đi đáng giá nhất đời tôi.”

Nhiều người sẽ cho rằng bước ngoặt lớn nhất trong sự nghiệp McTominay là khi anh rời Man United để đến Napoli với giá 25,7 triệu bảng vào tháng 8 năm ngoái. Từ góc độ CLB, điều đó đúng – anh đã đưa màn trình diễn của mình lên một tầm khác tại Serie A, sau nhiều năm bị “định vị sai”, theo lời anh mô tả, ở Old Trafford. Nhưng với Scotland, cú hích thực sự đến sớm hơn.

Đầu năm 2023, tức 18 tháng trước khi rời United, McTominay rơi vào tình trạng chán nản. Anh ít được thi đấu dưới thời Erik ten Hag và cảm thấy bế tắc. Steve Clarke đã ngồi lại với McTominay trong đợt tập trung tháng Ba và hỏi thẳng anh về tình trạng đó. “Từ lúc đó, tôi nghĩ: ‘Cứ tiến về phía trước thôi’. Như thể gánh nặng được cất bỏ,” McTominay kể lại.

Kể từ đó, phong độ của anh bùng nổ. Bàn thắng ngoạn mục vào lưới Đan Mạch mới đây – khi anh bật cao vài mét để móc bóng từ đường chuyền của Ben Gannon-Doak – là bàn thứ 13 của anh cho Scotland kể từ buổi trò chuyện ấy. “Phải có sự kết hợp giữa khả năng bật nhảy đặc biệt và cảm nhận thời điểm mới có thể thực hiện cú móc bóng như vậy,” McLeish nói. “Andreas Christensen chắc phải tự hỏi sao Scott lại bật cao đến thế.”

McLeish tin rằng McTominay đã phát triển thành “một cầu thủ hàng đầu”. “Cậu ấy là biểu tượng ở Napoli và đóng vai trò then chốt với Scotland. Điều đó hoàn toàn xứng đáng. McTominay là người chuyên nghiệp, có đạo đức làm việc tuyệt vời và bản lĩnh mạnh mẽ. Cậu ấy luôn có khả năng ghi bàn – nhiều người quên rằng khi còn trẻ ở học viện United, cậu ấy từng chơi tiền đạo. Nhưng kiểu bàn thắng mà McTominay ghi được bây giờ thực sự phi thường."

“Cậu ấy sút xa tốt, chọn thời điểm băng vào vòng cấm chuẩn xác và có xu hướng thích những pha lập công ngoạn mục. Cậu ấy là động lực lớn của Scotland suốt thời gian qua, và sẽ thật đặc biệt khi thấy đất nước trở lại World Cup.”

Sau cơn say ở vòng loại World Cup, McTominay sẽ quay lại Napoli với mục tiêu duy trì phong độ tốt để giúp CLB tiếp tục cạnh tranh tại Serie A với mục tiêu bảo vệ ngôi vương.